"TIE NE GO NAJDOA TELOTO, TUKU SAMO EDNA PLA[TENICA"

Zna~eweto i smislata na ovoj praznik }e go opi{am spored Sinakserot od Nikifor Kalist Ksantoul. Hramot go osnoval Lav Veliki, koj se vikal Makel. Toj na toa mesto sretnal eden slep ~ovek. Se so`alil, go fatil za raka i stignale do Izvorot Isto~nik. Slepiot o`ednel i go zamolil Lav da go poprska so vodata. Lav go baral Izvorot, no ne mo`el da go najde, za{to bil obrasnat so drvja. Naedna{ slu{nal glas odozgora: "O, Lav, ne o~ajuvaj, vodata {to ja bara{ e blizu do tebe i svrti se }e ja najde{... i zemi so svoite race od taa matna voda i isceli ja `edta na slepiot, i poma`i gi pomra~enite negovi o~i i vedna{ }e poznae{ koja sum...". Lav napravil kako {to mu ka`al glasot i za golemo ~udo, slepiot vedna{ progledal.

Bogorodica mu pretska`ala na Lav deka }e stane car. Toj kaj izvorot go izgradil i ukrasil prviot hram. Podocna, Justinijan Veliki se izle~il tamu. Od blagodarnost kon Bogorodica, toj go pro{iril i ukrasil hramot. No, nastanale zemjotresi od koi hramot postradal. Toga{ car Vasilie Makedonski i negoviot sin Lav Mudri, go obnovile. Pominale pove}e godini. Hramot trebalo da padne, no se javila brzata pomo{nica Majkata Bo`ja i go zadr`ala da ne padne, s# dodeka ne izlegol siot narod nadvor od nego. Vo Carigrad, vo mestoto Balaklija, po molitvite na Majkata na ^ovekoqubiviot Bog Isus Hristos, ovaa sveta izvorska voda le~i razni i najte{ki bolesti i se slu~uvaat bezbroj neobi~ni ~uda. Zatoa vo edna od crkovnite pesni (kondak) se pee: "Izvoru Bogoblagodaten, podaj mi od neiste~nata tvoja voda na blagodetta, sekoga{ {to te~e, bidej}i si go rodila Slovoto nadsmislovno, ti se molam orosi me so blagodetta da Ti povikuvam, raduvaj se Vodospasitelke."

Na denot Isto~en Petok vo site makedonski crkvi vo dr`avata i vo dijasporata, se vr{i Sveta Bogoslu`ba, se odr`uva golema verska proslava i golem naroden radosen crkoven sobor na mestata kade ima sveta izvorska voda. Vo Bigorskiot manastir ima i crkvi~e so sveta voda posvetena na Isto~en Petok. Po liturgijata, mona{koto bratstvo pravi litija i oddava po~it na Bo`jata Majka. Vo s. Raj~ica, vo crkvata "Sv. Vm~. Georgij" ima freska na Isto~en Petok kade e naslikan i ~ovekot, koj voskresnal otkako go izmile so svetata Bogorodi~na voda. Prvata nedela po Voskresenieto Hristovo e posvetena na Sv. Apostol Toma i e nare~ena Tomina Nedela. Toj so svoi o~i gi videl ranite od klincite na racete Hristovi, go doprel so prstot Hristovoto @ivotvorno rebro po Voskresenieto, li~no se uveril deka Hristos voskresnal i so silna vera izvikal: "Gospod moj i Bog moj!". Koga go otvorile grobot na Bo`jata Majka za da & se pokloni Sv. Ap. Toma, vo nego: "Tie ne go najdoa teloto, tuku samo edna pla{tenica". Zna~i, Sv. Toma e besmrten svedok za Voskresenieto na Hristos i na Bo`jata Majka. Ovaa godina, na vtoriot den Veligden, se proslavi golemiot Velikoma~enik, Hristoviot veren vojnik, izdr`liv vo najte{kite, nat~ove~ki, krvavi maki, Sv. Georgij - Pobedonosec. Toj znae{e deka samo ve~nosta mo`e da & dade smisla na sekoja besmisla vo toj privremen zemen `ivot poln so nepravdi, neznabo{tvo i bezzakonija. "Sluga sum na Hristos, mojot Bog... idolite va{i ne se bogovi, ne se! Hristos e edinstveniot Bog!"- smelo odgovara pred carot, knezovite, senatorite. Prese~en e so me~ vo 303 godina za vreme na carot Dioklecijan.