INTERVJU

Xezair [akiri, komandant na ONA

VOJNATA BE[E PROTIV VLASTA

Qup~o PALEVSKI

  • Ovie dene{nive DPMNE i DPA se predavnici i kriminalci. Kaj Albancite, koga se borevme, Menduh Ta~i i Arben Xaferi bea protiv nas, zaedno so nivnite drugari od DPMNE. Denes, koga DPA dr`i sostanoci ili drugi sobirawa, pravat ednominutno mol~ewe za padnatite borci, bo`em tie ni pomagale i bile so nas. Tie samo n# upotrebija za da ja podelat Makedonija zaedno so DPMNE.
  • Vo mnogu navrati Qube Bo{kovski, osobeno na po~etokot na vojnata, izjavuva{e deka pri sekoj napad vrz teroristite na U^K, imal dobra sorabotka so aktivistite na DPA. Toa ka`uva za kakva koalicija se raboti. Samo za da ostanat na vlast, tie bi koalicirale i so crniot |avol. Menduh i negovite aktivisti bea {pioni na Qube Bo{kovski vo na{ite redovi, takva im e celata partija, xandarska partija.

]e bideme `iv {tit, ako treba, za da ne dozvolime falsifikat na pretstojnite parlamentarni izbori, vetuva Xezair [akiri, eden od komandantite na ONA od lipkovskiot kraj. Za minatogodi{nata vojna, vo koja se zdobi so ugled i slava pod prekarot Hoxa Xezo, na{iot sogovornik veli deka bila vojna za pogolemi prava na Albancite vo Makedonija, no ne vojna protiv makedonskiot narod i dr`avata, tuku protiv predavni~ko-kriminalnata sprega na vladeja~kite VMRO-DPMNE i PDPA-NDP.

Na son~evata livada vo blizina na selo Brest, kade {to minatata nedela go dade intervjuto za START, Hoxa Xezo ni ja raska`a svojata strana od vistinata za minatogodi{nite slu~uvawa vo toj del od zemjata, razotkrivaj}i nekoi dosega nedovolno poznati momenti od oddelni voeni epizodi. Kako onaa od po~etokot na krizata, koga u~kite kaj selo Brest "zarobija" pogolema policiska formacija, predvodena od toga{niot dr`aven sekretar Qube Bo{kovski i zamenik-ministerot za vnatre{ni raboti Refet Elmazi. Za da gi oslobodime, veli Hoxa Xezo, tie ni predlo`ija da ni go ostavat celoto oru`je {to go nosea so niv. Se razbira deka prifativme i policijata ni predade 27 raketni frla~i "zoqa", 17 avtomatski pu{ki od jugoslovensko proizvodstvo, dve snajperski pu{ki i cel kamion municija i eksploziv. Na policajcite im go ostavivme samo li~noto oru`je…

Razgovorot go prenesuvame spored redosledot po koj se odviva{e.

Kako se slu~i Quboten i zo{to?

[AKIRI: Da imav samo dvaeset vojnici vo Quboten, nema{e da se slu~i toa. Nema{e da mo`at da vlezat policiskite i paravoenite formacii. Sigurno }e ima{e mrtvi od moite vojnici, no nema{e da stradaat civilite.

No, zo{to tokmu Quboten?

[AKIRI: Na Qube Bo{kovski mu treba{e edna pobeda, zatoa go stori toa. Toj se fale{e i se slika{e so pobedata vo Quboten, a vo isto vreme be{e i dovolno blisku do Skopje, za da ne se pla{i i na raat da se per~i.

No, i ONA vo nekolku slu~ai se iz`ivuva{e i maltretira{e civilno naselenie.

[AKIRI: Nie imavme selani - Makedonci i Srbi, i vo Matej~e i vo Ara~inovo. Moite vojnici im davaa hrana, konzervi i zelen~uk, za da pre`iveat. Se se}avam na edna stara `ena, koja sedela celo vreme vo podrum. Ja najdovme kaj avtobuskata stanica i narediv da mi ja donesat. Ja pra{av, {to bara{ tamu babo, na {to taa mi odgovori: sinovite gi baram, za da mi donesat malku sol. Kade odi{ na ova vreme babo, ja iskarav, & dadovme sol i ja zasolnivme. Toj den granatiraweto be{e `estoko.

Sakam da povtoram deka nie nemavme ni{to protiv makedonskiot narod. Nie se borevme protiv Vladata, poto~no protiv DPMNE i DPA.

No, `rtvite na ONA svedo~at za ne{to drugo?

[AKIRI: Nie imavme pove}e zarobenici, vojnici i civili, koi ne samo {to ne gi maltretiravme, tuku podocna i gi oslobodivme bez nikakvi uslovi, so posredstvo na me|unarodnata zaednica. Denes treba da gi pra{ate na{ite zarobenici na 113 brigada na ONA, kako postapuvavme so niv. Romeo be{e prisuten koga gi tepavme na{ite vojnici vo zatvorot kade {to be{e smesten i toj, zatoa {to ne bea poslu{ni i vr{ea nedozvoleni raboti. Slobodno pra{ajte go Romeo. Toj e zdrav i `iv.

KORUMPIRANI

Zo{to se slu~i vojna vo Makedonija?

[AKIRI: Nie znaevme deka makedonskiot i albanskiot narod nikoga{ se nemaat zakrveno za da postoi omraza, no ima nacionalisti i radikali na dvete strani. Nie vo lipkovskiot kraj ne pripa|ame na tie grupi. Ednostavno, treba{e da se slu~i sevo ova, osobeno zatoa {to slu{avme preku na{ite pratenici kako Stojan Andov im ka`uval: "Ova {to go barate vie, ova pravo da go dobiete nema da mo`ete. Mo`ebi ne{to pomalku, da, po nekoja godina, no ova {to go barate, mo`ete da go dobiete edinstveno so vojna".

No, dokolku i pokraj Ohridskiot dogovor, narodot bide povtorno izmamen i prela`an, {to toga{?

[AKIRI: Dokolku se slu~i toa, najdobro e me|unarodnata zaednica da napravi protektorat i site ovie |ubriwa {to s# u{te se na vlast da si zaminat, pa da ja pravime dr`avata od po~etok. Koj znae, mo`ebi toa i go posakuvaat ovie |ubriwa. Neka re{avaat strancite koj }e dojde na vlast, koga nie ne sme kadarni da ja izbereme. Novite politi~ari mora da bidat mladi, ~esni i ne smeat da vodat nacionalisti~ki politiki. Mora da dojdat na vlast vistinskite lu|e, izbrani od narodot. Mladite mo`at da napravat ne{to, ovie starive site se korumpirani.

Protiv kogo se borevte?

[AKIRI: Ovie dene{nive DPMNE i DPA se predavnici i kriminalci. Kaj Albancite, koga se borevme, Menduh Ta~i i Arben Xaferi bea protiv nas, zaedno so nivnite drugari od DPMNE. Denes, koga DPA dr`i sostanoci ili drugi sobirawa, pravat ednominutno mol~ewe za padnatite borci, bo`em tie ni pomagale i bile so nas. Tie samo n# upotrebija za da ja podelat Makedonija zaedno so DPMNE. Nie zedovme pu{ka v raka tokmu poradi nivnata politika koja ja sproveduva{e Vladata, a denes tie dobija i nekoi komandanti i pravat licemerie pred narodot. Gledate, eden Vaqoni i onoj Leka od Poroj denes se funkcioneri na istata taa DPA, poradi koja i se borevme.

Kako go komentirate formiraweto na novata partija na ONA?

[AKIRI: Koga ve}e se formira takva partija, kako ovaa na Ahmeti, nie borcite na ONA nema da dozvolime da se me{aat drugite partii i vleguvawe na nivni ~lenovi vo partijata na ONA. ]e vidime kako }e izleze na kraj taa rabota.

No, vo rakovodstvoto na partijata na Ali Ahmeti ve}e ima dvajca pratenici od PDP i nekolku ~lenovi od rakovodstvoto na Haxirexa?

[AKIRI: Da, ima mnogu {areni igra~i. Mene me pokanija, no jas odbiv. Jas ne sum za takva politika, }e treba da udram, da tepam. Jas sum sekoga{ so narodot, a ne so politikantite.

Kako }e se odbranime site nie, kako gra|ani na ovaa dr`ava, od povtorni falsifikati i nasilstvo na pretstojnite izbori?

[AKIRI: ]e bide mnogu te{ko so DPMNE i DPA. Imaat mnogu pari, se podgotvuvaat zaedno da gi falsifikuvaat izborite. Nie nema da dozvolime toa da se slu~i. ]e odgovorime i, dokolku ubivaat i tepaat, istoto }e gi snajde i niv. Dokolku provociraat, vedna{ }e reagirame, a sigurni sme deka me|unarodnata zaednica }e prezeme vistinski ~ekori za da go spre~i nasilstvoto. Vo sekoj slu~aj, demobiliziranata ONA, nejzinite vistinski borci nema da dozvolat Menduh Ta~i i Qube Bo{kovski da ubivaat lu|e na izborite, po cena da se rasturi dr`avata, da staneme protektorat. Ako treba }e bideme `iv {tit, za da ne im dozovolime falsifikat, da mo`e narodot da glasa.

Stanavte poznat vo borbite vo selo Ara~inovo i pokraj va{ata visoka funkcija vo {tabot na ONA u{te od samiot po~etok.

[AKIRI: Qube Bo{kovski ne znae{e, ili se prave{e na udren so kogo si ima rabota i bidej}i e samozaquben, postojano se gleda vo ogledalo, kako da e golem general. Toj n# potceni i dade glupava izjava: "Utre }e pijam kafe vo centarot na Ara~inovo", so {to dobivme dopolnitelen motiv da se borime. Jas toga{ vo nekoi mediumi mu odgovoriv: "Poveli, }e te ~ekam". ^ovekot si proba, no ne mo`e{e. Jas ne sum mu kriv {to e nesposoben i pokraj tolku sila i tehnika. Mo`ebi sepak }e pieme kafe, no toj kako zatvorenik vo Hag, a jas kako svedok za toa {to go prave{e vo Slup~ane i vo Quboten.

MANU izleze so predlog za razmena na teritorii i lu|e. Dali toa, spored vas, be{e del od scenarijata za podelba na Makedonija?

[AKIRI: Da. Jas li~no imam podatoci deka Arben Xaferi i Qup~o Georgievski, zaedno so edna nevladina organizacija od Bugarija, se podgotvuvaa da ja prekrojat Makedonija, a potoa i da ja podelat. Zatoa Menduh Ta~i im naredi na svoite ~lenovi i rodnini da se iselat od lipkovskiot kraj koj, spored niv, trebalo da ostane vo Makedonija, dodeka vo Tetovo nema{e begalci, bidej}i spored nivniot plan, Tetovo treba{e da otide vo Kosovo. No, nie ne im dozvolivme takva glupava rabota i nema nikoga{ da dozvolime. Nie }e se borime vo prvite redovi dokolku, na primer Bugarija, ja napadne Republika Makedonija, ili koj bilo drug. Saka{ veruvaj, saka{ ne, vremeto }e poka`e deka jas sum za Republika Makedonija.

No, Qup~o Georgievski kako da posakuva da ja odnese Makedonija vo kom{ii, na istok?

[AKIRI: Qup~o Georgievski, isto kako i negoviot brat po kradewe, ne e ~esen kon sopstveniot narod.

Mislite li deka vlasta }e gi realizira zakonite doneseni soglasno so Ohridskiot dogovor?

[AKIRI: Sigurno e deka ovaa vlast }e padne. A za Ohridskiot dogovor i negovata implementacija voop{to ne se sekiram, za{to toa go garantira me|unarodnata zaednica.

[to ako vlasta, i pokraj usvojuvaweto na zakonite, ne gi primenuva vo praktika?

[AKIRI: ONA e narodna vojska ovde vo Lipkovo. Nie ne se me{ame vo politika, no dokolku nekoj lokalen, ili koj bilo drug politikant si poigruva so zakonite, nie }e go sankcionirame. Ednostavno, nema da go dozvolime toa, zatoa {to se borevme za ovie zakoni i prava.

Po patot niz Lipkovo, site grafiti na partijata na Ta~i se izbri{ani i vrz niv e napi{ana partijata na Haxirexa, NDP. Dali falsifikatite na Ta~i }e uspeat, nasproti popularnosta na Haxirexa?

[AKIRI: Te{ko. Mo`ebi }e se obide da podmituva i da kupuva glasovi, no toa nema da mu uspee. Toj igra so nesre}ata na narodot na koj mu se sru{eni ku}ite, i saka da profitira na tu|a nesre}a. So negovata partija e svr{eno vo Struga, Debar, Ki~evo i vo Lipkovo. Mo`e da falsifikuva samo vo eden del od Tetovo i vo Skopje. Na drugo mesto toj i negovata partija ne proa|aat.

No, Ta~i ne treba da se potcenuva, povtorno po~nuva so populizmot i so nacionalnata strategija kako i vo dale~nata 1998 godina. Mislite li deka novite komandanti, sega kako funkcioneri na PDPA-NDP, nema da pomognat Ta~i da pobedi na pretstojnite izbori?

[AKIRI: Menduh Ta~i ovie komandanti ne gi vrbuval ili, poto~no, ne se od sega ~lenovi na DPA. Tie se nivni ~lenovi pred da zapo~ne vojnata. Tie se ufrlija vo redovite na ONA po zapo~nuvaweto na konfliktot. Vaqoni tri dena be{e vo zatvor za da go proverime i toj prizna deka bil ufrlen od strana na Ta~i. Menduh Ta~i }e odgovara eden den pred narodot za predavstvoto {to go izvr{i na Tetovskoto Kale. Nie tuka imavme vistinska vojna, vo Lipkovsko postoe{e front i te{ka artilerija. A vo Tetovo celata rabota be{e kamaj-kamaj. No}e vojuva{, a dewe pie{ makijato vo restoranite niz gradot. Takvi se komandantite na Menduh. Narodot toa go znae.

[PIONI

Spored vas, {to e toa {to gi zbli`uva VMRO-DPMNE i PDPA-NDP, Qup~o Georgievski i Arben Xaferi?

[AKIRI: Vo mnogu navrati Qube Bo{kovski, osobeno na po~etokot na vojnata, izjavuva{e deka pri sekoj napad vrz teroristite na U^K, imal dobra sorabotka so aktivistite na DPA. Toa ka`uva za kakva koalicija se raboti. Samo za da ostanat na vlast, tie bi koalicirale i so crniot |avol. Menduh i negovite aktivisti bea {pioni na Qube Bo{kovski vo na{ite redovi, takva im e celata partija, xandarska partija.Tamu ima dobri lu|e, no pove}eto se zanimavaat so {pionlak.

Da se vratime na Ara~inovo. Kolkavi bea va{ite zagubi?

[AKIRI: Na{ata brigada ima{e 6 mrtvi i 13 raneti pripadnici.

Kolku vreme mo`evte da go izdr`ite bombardiraweto na selo Ara~inovo?

[AKIRI: Nie bevme podgotveni i imavme zalihi za podolg period. No, ona {to strancite i Vladata go znaeja, be{e na{ata podgotvenost da udrime na drugo mesto, poto~no vo samiot grad, vo Skopje, (Singeli}, Gazi Baba, ^air i Saraj ), po {to nie }e se rastovarevme od silnite granatirawa. No, stravuvavme deka so toa }e nastane gra|anska vojna i bezredija vo glavniot grad, poradi {to se zame{a i me|unarodnata zaednica.

Koja be{e va{ata funkcija vo ONA?

[AKIRI: Na po~etokot bev visok inspektor na vrhovniot {tab na ONA i gi kontrolirav dvete brigadi (112 i113), no podocna morav da se spu{tam na teren, za da gi kordiniram na{ite edinici i borci, bidej}i sum roden vo ovoj kraj i vedna{ vlegov vo Ara~inovo so 113 brigada.

Na po~etokot, kolku lu|e imavte vo Tanu{evci?

[AKIRI: Vo Tanu{evci bevme 64 borci. Menduh Ta~i vedna{ isprati pregovara~, negoviot partiski vojnik Kerim Lita i n# ubeduva{e da ja vratime kamerata odzemena od A1 televizija i deka Vladata }e soop{ti deka novinarite na A1 televizija ne znaele kade odat i deka zalutale vo selo Debalde. Jas mu rekov deka ne go zemavme oru`jeto za da ka`eme deka sme vo Debalde i zatoa ne ja vrativme kamerata vedna{, tuku podocna, so posredstvo na KFOR. Podocna, istiot toj Kerim Lita se pazare{e deka }e ni izgradi pati{ta ili ambulanti, samo da se povle~eme. Toa e politikata na DPA. Se pazarat so s# i se{to, niv samo pari gi interesiraat. Go zapra{avme toj gospodin: "Ajde izvadi im li~ni karti na lu|evo, ve}e 10 godini ne smeat da odat ni vo Kosovo ni vo Makedonija". Vo toa vreme, ako se se}avate, premierot Qup~o Georgievski izjavi deka imaat visok funkcioner na Vladata koj pregovara. Toa be{e li~no Kerim Lita ~ij tatko na vremeto go ubi direktorot na kumanovskoto u~ili{te Bajram [abani i, podocna, kako nagrada od UDBA dobi celi 8 hektari zemja bez pari.

Kako se povlekovte od Tanu{evci?

[AKIRI: Po intervencija na KFOR se povlekovme vo Malino Maalo, no be{e ~udno {to vojskata vleze vo seloto duri 11 dena po na{eto povlekuvawe. Na televizija javija deka sme bile dobro skrieni, a nie vsu{nost nemavme nitu eden ~ovek vo seloto.

Nabrgu po Tanu{evci, pogolema formacija na makedonskata policija predvodena od Qube Bo{kovski, toga{en dr`aven sekretar vo MVR, i zamenikot-minister za vnatre{ni raboti, Refet Elmazi, padna vo stapica vo blizina na Brest. [to vsu{nost se slu~uva{e toga{?

[AKIRI: Toga{ jas se nao|av vo seloto Malino Maalo. Vo okolinata na Brest imavme izvidni~ka grupa so koja rakovode{e komandant Tali. Imavme informacii deka Re{at Ferati, gradona~alnikot na Ara~inovo, roden vo Brest, kako pretstavnik na DPA }e odr`i sostanok so lokalnoto naselenie. No, namesto partiski sostanok, se pojavija Refet Elmazi, Qube Bo{kovski i gradona~alnikot Ferati. Koga po~na sostanokot, se pojavija golem broj policajci koi go opkolija celoto selo i u~ili{teto vo koe se dr`e{e sostanokot. Koga nie dojdovme od Malino Maalo vo Brest, policijata se najde vo stapica, za{to nie gi opkru`ivme i odli~no go poznavame toj teren, bidej}i re~isi site sme od toj kraj. Policijata po~na da pani~i i samite ni predlo`ija da go ostavat celoto oru`je, municija i eksploziv {to se nao|a{e vo kamionite. Normalno, nie vedna{ prifativme. Policijata ni predade 27 raketni frla~i "zoqa", 17 avtomatski pu{ki od jugoslovensko proizvodstvo, kako i dve snajperski pu{ki. Ni ja ostavija i municijata i eksplozivot {to bea vo kamionot, samo da im dozvolime na policajcite da go ponesat li~noto oru`je. Najgolemata pomo{ {to ni ja dade Qube Bo{kovski se ~etiri xipa "nisan", bidej}i do toga{ odevme pe{ki, a toj ni ovozmo`i udobno da se vozime po frontot. Qube Bo{kovski i Refet Elmazi tolku se ispla{ija {to mora{e OBSE da gi prefrli do Kumanovo, a policijata ostana pe{ki da se vra}a. Oru`jeto {to ni go ostavija mnogu ni pomogna za da se spu{time nadolu kon Lipkovo, Matej~e i kon Slup~ane.

(Prezemeno od nedelnikot "Start")


Gore

Copyright © 2002 "MAKEDONSKO SONCE"