o dosega{nata praktika
na makedonskata privatizacija sporot me|u lozar-ci i Agencijata za
priva-tizacija e slu~aj koj vo postapkata za ocenuvawe na ponudata trae{e
najdolgo. Ponudite bea otvoreni na 2 juli 2000 godina, a novite sopstvenici
se proglaseni na 24 april 2001 godina. Ova e navistina "kisela" voda za
privatizacijata vo dr`avava.
Se slu{a deka Upravniot odbor na Agencijata e pod kontrola na VMRO-DPMNE.
Od dosega napravenite revizii vo "Skopjanka" i "Anska Reka" pozadi koi
stoe{e igrata na prigrabuvawe pari, "Lozar" e specifi~en i aktuelen poradi
brutalnosta na povredata na zakonitosta. Bitola se pretvori vo tragedija na
makedonskata privatizacija, bez po~ituvawe na zakonskite normi i sudovi koi
donesuvaat odluki po `elba na izvr{nata vlast.
Zaedno so MESSER kako strate{ki partner ve}e dve godini "Lozar" pravi
napori da doka`e deka privatizacijata e sprovedena na na~in {to ne bira
sredstva, mito, korupcija i metodi na pritisok. Pravna dr`ava ne se gradi na
lagi i falsifikati, tuku na Ustav i zakon, pora~uvaat od "Lozar".
Od sprotivnata strana uka`uvaat deka so sproveduvawe na preporakata bi
se omalova`il celokupniot pravosuden sistem na RM, kako i lepeza drugi
institucii: Javniot pravobranitel, Centralniot depozitar, Makedonskata
berza, Zavodot za statistika i Dano~nata uprava. Postapkata za preispituvawe
na modelot za privatizacija e zavr{ena pred to~no tri godini. [to bi
prodavale? Ne{to {to ve}e edna{ e prodadeno. Vo svetot toa se narekuva
izmama na toj {to ve}e prvpat kupil. Toa e poslednoto {to mo`at da go
ka`at od CIP - Produkt.
"LOZAR"
Pra{awe e dali privatizacijata na "Lozar" e izvr{ena korektno.
Revidiraniot izve{taj na Agencijata za privatizacija dostaven vo prvata
polovina na juni do Parlamentot i Vladata e indirektno priznanie deka istata
ne gi po~ituvala sopstvenite kriteriumi pri izbor na najpovolen ponuduva~.
Germanskata firma MESSER, ~ija ponuda e odbiena pred dve godini, za idnite
investicii ponudi 31 milion marki, dodeka konkurentot CIP samo 7,6 milioni
marki. Ova kako da e prevideno vo odlu~uvaweto. Gotovinskiot kapital na
"Lozar" Agencijata go bodirala so 753 boda nasproti 650 bodovi za koi kako
maksimalni istata se obvrzala na me|unarodniot tender. MESSER e o{tetena za
160 boda. Vrabotenite koi se voedno i akcioneri ne mo`at da se pomirat so
vakviot ishod od privatizacijata. Po~nuvaat problemite na "Lozar".
Vrabotenite so `iv {tit pove}e od devet meseci ne dozvoluvaat vlez vo
krugot na fabrikata, dewe-no}e de`urni vo dvorot na administrativnata zgrada
i ponatamu ne popu{taat pod pritisokot na sudot. Porakata e deka nema sila
koja }e uspee da gi progoni od Kombinatot. Vo presret im izleguvaat i okolu
500 sindikalci od Veles, Kavadarci, Gevgelija, Bitola, Prilep, re{eni da
pomognat vo blokadata na vlezot na firmata. Lozarci baraat povlekuvawe na
sudijkata Vesna Bogdanovska od site sudski procesi povrzani so "Lozar".
Nategaweto okolu sopstvenosta ve}e zema svoj danok. Neprijatnostite
inicirani od "novite gazdi" doprva sledea. Soobra}ajnata policija gi isklu~i
sredstvata od vozniot park, bidej}i istiot sega & pripa|a na
novoregistriranata firma "Lozar Pelisterka" a.d i e potrebna nejzina
soglasnost. Se zakanuva opasnost da propadne berbata na mnogu toni
kvalitetna vi{na, a posledici mo`at da pretrpat i lozovite planta`i. Nekolku
sopstvenici na avtobusi od gradot, solidarno gi stavaat svoite vozila na
raspolagawe. Na CIP-ovci proizvodstvoto i raboteweto na Kombinatot o~igledno
mnogu ne im e va`no. S# {to gi interesira e sopstvenosta.
Pettiot obid zavr{uva skandalozno. Napnatosta prerasnuva vo incident na
fizi~ka presmetka, so epilog od desetmina povredeni. So sudijkata koja
pomina duri 10 minuti vo avtomobilot i vedna{ zamina za Skopje, zaedno do{le
i 30 tina vraboteni vo firmite od protivni~kata ekipa, koi problemot sakale
da go re{at so kamewa. Napadnat e Vinko Najdovski, vraboten vo "Lozar" so
udar upaten od Ilko Dimitrievski, ~ovek blizok do eden od gazdite na CIP.
@iro-smetkata na "Lozar" e ukinata po barawe na CIP, taka {to sega
figurira smetka na Sindikatot. Katastrofa e da se zapre eden ogromen
proizvoden proces, {to bi proizvelo {teti od milioni evra. Finansiskite
inspektori prodol`uvaat da vr{at pritisok smetaj}i ja kako kriminal
realizacijata na finansiskite transakcii preku `iro-smetkata na Sindikatot.
No, dr`avata ne gi odbi sredstvata od uredno platenite dr`avni dava~ki preku
istata taa "kriminalna" smetka.
Preporakata od Vladata za preispituvawe na modelot i na~inot na koj e
izvr{ena privatizacijata do Agencijata be{e pozdravena od "Lozar" koj ja
oceni kako normalen moralen ~in. Akcionerite i rabotnicite na "Lozar" na
otvorenoto pismo od t.n. izvr{ni direktori na "Lozar Pelisterka" upatija
javen odgovor so argumentirani grubi propusti vo privatizacijata. Pred s#,
ni{tovnost na dogovorot sklu~en pome|u Agencijata i "CIP- Produkt", za{to
ponuduva~ot e odbran sprotivno od Zakonot i kriteriumite za bodirawe. Upisot
na "Lozar Pelisterka" vo trgovskiot register vo Skopje i bri{eweto na
"Lozar" - Bitola se kosi so zakonite i e baziran na falsifikuvana
dokumentacija, kako i na odluki doneseni od Sobranieto na akcioneri vo
organizacija na "CIP-produkt". Akcionerskata kniga na "Lozar" deponirana vo
Centralniot depozitar za hartii, na nezakonski na~in e isto falsifikat na
ispravi. Izzemaweto na sudiite od sudovite vo Bitola i prefrlawe na
predmetot vo Skopje e ~in so zadni nameri. Blagodarni na site onie {to im
davaat poddr{ka da istraat, lozarci ubedlivo ja prodol`uvaat bitkata za
Kombinatot.
"LOZAR - PELISTERKA"
Za "CIP- Produkt" kockata e frlena. Dogovorot e sklu~en, plateni se 2,5
milioni evra i 300.000 evra na Agencijata. Go poseduvaat upravuva~kiot paket
akcii od 51 otsto {to ve}e gi pravi sopstvenici, no imaat eden problem, a
toa e kako da vlezat vo "nivniot" Kombinat. Sekoj obid zavr{uva so neuspeh
da se postigne kompromis so vrabotenite. Po nekolkumese~ni problemi
Apelacioniot sud vo Skopje ja uva`i `albata na direktorite na "Lozar
Pelisterka" i & nalo`i na bitolskata policija da sprovede prisilno
izvr{uvawe na predavawe na Kombinatot. Vlasta i "CIP- Produkt" go potsetija
"Lozar" deka ve}e ne postoi, mu gi isklu~ija fiksnite i mobilnite telefoni,
go stopiraa dvi`eweto na vozniot park, a napravija obid i za blokirawe na
proizvodstvoto na poznatata "Pelisterka" so komplicirawe na doturot na
ambala`a za polnewe. Po neuspe{niot ~etvrt obid, pred javnosta argumentiraat
deka tie se pridr`uvaat kon dogovorot, istiot ne mo`e da bide raskinat po
barawe samo na ednata strana, taka {to Agencijata nema pravo da go ospori
dogovorot.
Javniot pravobranitel isto taka se izjasnuva deka nema osnova za toa.
Organiziraat mirni protesti pred Vladata vo Skopje so barawe da mu se izdade
nalog na bitolskoto Javno obvinitelstvo da gi spre~i kriminalcite i da ne se
zagrozi egzistencijata na 600 semejstva od vrabotenite vo "CIP-Produkt",
"Ohridska pastrmka" i "Tutun Promet". Ne do~ekaa da gi primi Premierot, nitu
pak drugo oficijalno lice. Podocna dadoa predlog za formirawe tri~lena
komisija koja }e go kontrolira nivnoto rabotewe, sostavena od porane{noto
rakovodstvo, pa duri i generalniot direktor da go predlo`at malcinskite
akcioneri. No, incidentot so tepa~kata u{te pove}e gi izrevoltira
rabotnicite od "Lozar", pa tie ne se podgotveni za sorabotka.
Vo CIP odrekuvaat prisustvo na nivni lica na mestoto na nastanot, a
fizi~ki napadnatiot direktor Ilko Dimitrievski e samo `rtva na scenarioto na
lozarci. I pokraj toa {to go izvle~e podebeliot kraj, spomenatiot direktor
ne se otka`uva od direktorskata funcija.
Sledi proda`ba na akciite na "Lozar Pelisterka" koi na Makedonskata berza
gi prodade Penziskiot fond so blok-transakcija na 7.217 obi~ni akcii, po
cena od 3.117 denari za edna akcija. CIP-ovci ostanaa bez komentar, so
pra{awe koj e noviot sopstvenik na zna~ajnite 14,38 otsto od glavninata na
kapitalot. Sega se svrtea kon Sojuzot na sindikatite, so barawe toj da
pomogne vo sproveduvaweto na "pravdata", da gi spre~i vrabotenite pove}e da
ne ja osporuvaat postapkata. Od SSM poka`aa podgotvenost da pomognat vo
sporot vo svojstvo na organizator na sredba pome|u dvete strani, no samo vo
kontekst na poddr{ka na sudskoto re{enie {to treba da se donese na 8 avgust.
Preporakata na Vladata upatena kon Agencijata za privatizacija za
preispituvawe na privatizacijata, za "novite gazdi" e golem udar i naide na
ostra reakcija. "Lozar pelisterka" a.d - Skopje upati otvoreno pismo do
Agencijata vo koe za preporakata na Vladata se izjasni deka nema argumenti,
so nea se urivaat ustavnite na~ela i deka e nadvor od vladinite ingerencii.
Za ovaa Vlada e nepopularno da dade policiska asistencija vo sudskoto
izvr{uvawe za prevzemawe na rakovodeweto so "Lozar Pelisterka" a.d., pa se
odlu~i na politikantska preporaka, decidni se od "Lozar Pelisterka".
Prifa}aweto na ovaa preporaka zna~i omalova`uvawe pred s# na samata
Agencija koja ne e ovlastena da preispituva kone~ni i pravosilni zavr{eni
privatizacii. Taa e potpisni~ka na dogovorot, so "CIP-Produkt" vrz ~ija
osnova e transformiran "Lozar"- Bitola vo "Lozar Pelisterka" a.d - Skopje.
Dogovorot kako dvostran praven akt ne mo`e da se raskine samo po voqa na
ednata strana zemaj}i go predvid faktot deka se plateni 5,6 milioni
germanski marki i postapkata e zavr{ena. "Lozar Pelisterka" apelira do
sovesta na politi~kite aktivisti, pred da prezemat kakvi bilo aktivnosti.
Kako kupuva~ istaknuva deka gi izvr{il site svoi obvrski, pa ostanuva samo
konstatacijata deka seto ova e del od predizbornata kampawa.
Denovive na Makedonskata berza "Lozar Pelisterka" ponudi na proda`ba
50,09 otsto od upravuva~kiot kapital na Dru{tvoto, odnosno 17.124 obi~ni
akcii. Nominalnata vrednost na akciite e 100 germanski marki, no istite se
ponudeni za 10 pati pogolema vrednost, t.e. po 1.000 marki. Vkupnata
vrednost na paketot akcii e 8,8 milioni evra. Ovaa cena vo brokerskite
krugovi se komentira kako previsoka.